7 Principes voor een duurzame tuin | TuinTuin

7 Principes voor een duurzame tuin

Earth hour: op 28 maart gaat van 20:30 tot 21:30u in vele huizen en gebouwen het licht uit. Dat is vooral een symbolische actie. Bij TuinTuin houden we het praktisch! Waar kun je op letten als je in je eigen tuin een steentje wil bijdragen aan een duurzame wereld?

Duurzame tuin

+ moodboard

1. Denk lokaal

Tuinier je op klei, zand, of veen? Is de bodem nat of droog? Heb je te maken met veel zon en wind, of woon je beschut in de schaduw van een bos? Zorg dat je tuin en de beplanting is aangepast aan deze omstandigheden. Als je hier rekening mee houdt, dan kun je voor alle onderstaande principes een goed werkende oplossing bedenken!

+ moodboard
Inheemse bloemen in De Wilde Weelde tuin op de Floriade van 2012. (Bron: Wilde Weelde)

2. Zorg voor de bodem

Een gezonde bodem is de basis voor een gezonde tuin. In de bodem wordt afval omgezet in voedingsstoffen voor nieuw leven. De juiste bacteriën en schimmels in de bodem maken planten weerbaar tegen allerlei plagen. Gebruik van kunstmest of bestrijdingsmiddelen vernietigt dit systeem. En vooral de natuurlijke bodemprocessen niet verstoren, plantenresten en blad rustig laten verteren, de bodem bedekt houden. (Bron: Wilde Weelde )

+ moodboard
De compostbank, een ruimte besparende oplossing voor het maken van compost. Bron: Wilde Weelde. Locatie: de Wilde Weelde tuin op de Floriade van 2012

3. Tuin als habitat voor dieren

Je kunt je tuin inrichten voor jezelf, het is immers de plek waar je wilt genieten van het buiten zijn. Waar wil je kunnen zitten, lopen of je kinderen laten spelen? Daarnaast kun je de tuin zo aantrekkelijk mogelijk inrichten voor allerlei dieren:

  • Vogels;
  • Insecten, zoals bijen en vlinders ;
  • Amfibieën, zoals kikkers en salamanders;
  • Kleine zoogdieren, zoals egels.

+ moodboard
Maak je tuin aantrekkelijk voor vogels zoals het koolmeesje. Dat is leuk om te zien, maar zo heb je ook minder last van insectenplagen.

4. Verminder de hoeveelheid afval

De hoeveelheid afval uit de tuin bestaat niet alleen uit de stroom groenafval. Ook afgedankte meubels, bestrating, potten en gereedschappen tellen mee. Gebruik daarom duurzame materialen. Dat zijn bijvoorbeeld materialen die:

  • lang mee gaan, en/of;
  • niet chemisch zijn bewerkt;
  • zijn her te gebruiken of te recyclen;
  • van een duurzame bron komen;
  • lokaal geproduceerd zijn.

+ moodboard
Speelhuisje van duurzaam onbehandeld robinia hout.

Dat klinkt misschien wat abstract... Een voorbeeld van duurzame bestrating? De ouderwetse Hollandse baksteen! Voorbeelden van duurzaam hout? Onbehandeld douglas (zacht), eiken (behoorlijk hard), of robinia (super hard).

Verder kun je je eigen groenafval hergebruiken door te composteren. Het meeste groenafval kun je fijn knippen en in de tuin uitstrooien. Daar vormt het een goede mulchlaag. Goed voor de bodem, goed voor de planten en minder afval in de groene bak!

5. Waterbesparing en waterinfiltratie

Als je beplanting kiest die is aangepast aan de lokale omstandigheden (zie punt 1.) dan heeft die beplanting niet of nauwelijks water nodig. Zelfs niet in droge perioden in de zomer! Dat bespaart natuurlijk een hoop water.

+ moodboard
In d e 'Gravel Garden' in de tuin van Beth Chatto (Engeland) is na aanplant nooit water gegeven. De planten moeten het zelf zien te redden en zijn geselecteerd op droogte resistentie.

Water infiltratie is een ander belangrijk punt. De Waterschappen hameren er al jaren op: door alle bestrating in de Nederlandse tuinen, infiltreert het water niet meer in de grond, maar stroomt het rechtstreeks af naar de riolering. Dat zorgt voor overbelasting van het riool. Gevolg: straten en pleinen staan blank bij hevige regenbuien. In je eigen tuin kun je er voor zorgen dat het regenwater infiltreert in de bodem. Hoe?

  • beperk de hoeveelheid bestrating, pas meer groen toe in je tuin;
  • gebruik halfverharding zoals grind, of bestrating met veel of grote voegen, waar het water doorheen zakt;
  • Vang regenwater van het dak op in een bassin, opslagtank, of ouderwetse regenton;
  • Buffer regenwater op een groendak: de vegetatie en substraatlaag op het dak houdt water langer vast.

+ moodboard
Regenton oude stijl en nieuwe stijl.

6. Bespaar energie

Heb je alle machines echt nodig voor het onderhoud van je tuin? Kan het niet beter met 'ouderwets' handwerk? Is die elektrische bladblazer/maaimachine/heggenschaar echt nodig? Kun je er ook een kopen met de hele buurt samen? Allemaal mogelijke energiewinst!

Zorg bij buitenverlichting voor energiezuinige lampen. Ook LED is tegenwoordig in mooie warme lichtkleuren verkrijgbaar. Daarnaast is het beter voor de energierekening (en de natuur, volgels willen ook slapen...) als de verlichting niet de hele nacht aan staat.

7. Water- en luchtkwaliteit

Beplanting is er in de vorm van bomen, struiken, planten en gras. Het vangt fijnstof af en draagt daarmee bij aan een betere luchtkwaliteit. Bovendien zorgt beplanting voor een reductie van temperatuur. In de zomer is het in een volledig stenen ruimte al snel niet meer te harden. Ook niet met een parasol of zonnescherm.

+ moodboard
Planten zorgen voor een goede lucht- en waterkwaliteit. Een heldere vijver en schone lucht is het frisse resultaat! Locatie: De Wilde Weelde Tuin, Floriade 2012 . Bron: Wilde Weelde.

Ook staan sommige planten erom bekend dat ze water zuiverende eigenschappen hebben. Bijvoorbeeld bij zwemvijvers wordt hier gebruik van gemaakt, met een zogenaamd helofytenfilter. Ook in een kleinere tuinvijver kun je gebruik maken van planten. Zogenaamde zuurstofplanten groeien (half) onder de oppervlakte en zuiveren het water. Enkele voorbeelden: waterpest, krabbescheer en fonteinkruid. Zo krijg je een heldere vijver en een rijk onderwaterleven. Je voorkomt bovendien de aanschaf van een dure pomp, die ook nog eens extra energie verbruikt en schadelijk is voor kleine onderwaterdieren.

Al met al genoeg aanknopingspunten om ook van jouw tuin een duurzame tuin te maken!

Bekijk meer blogs »

Arjan Boekel
Over Boekel Tuinen

Moodboards van Arjan Boekel

feedback Switch to English